Sinimulan ko ang biyahe.
Makalipas ang ilang minuto, tinanong niya:
“Ate, ang tanga ko ba kung mahal ko pa rin?”
Napangiti ako nang bahagya.
“Hindi.”
“Then bakit parang nakakahiya?”
“Hindi nakakahiya magmahal.”
“Eh niloko ako.”
“Magkaibang bagay iyon.”
Tahimik siya.
“Ang mahalin mo siya, feelings mo iyon. Ang balikan mo siya, decision na iyon.”
Napatingin siya sa rearview mirror.
“May difference?”
“Oo.”
Malaki.
Pagbaba niya, nagpasalamat siya.
Nagpatuloy ako sa pagmamaneho.
Makalipas ang dalawang booking, napadaan ako sa condo sa Ortigas.
Tower 3.
Parehong entrance.
Parehong basement ramp.
Hindi ako pumasok.
Huminto lang sa stoplight sa tapat.
Naalala ko ang sarili kong nakaupo sa driver’s seat isang taon na ang nakalipas.
Tahimik.
Naninigas ang kamay.
Nakikinig habang tinatawag ng ibang babae na “baby” ang asawa ko.
Akala ko noon, iyon ang pinakamasamang booking na matatanggap ko sa buong buhay ko.
Ngayon, iba na ang tingin ko.
Hindi ko sasabihing blessing iyon.
Ayokong gawing magandang bagay ang pagtataksil para lang magkaroon ng inspirational ending.
Mas gugustuhin kong hindi niya ako niloko.
Mas gugustuhin kong hindi nawala ang pera.
Mas gugustuhin kong hindi ako nagmaneho nang pagod habang nagsisinungaling siya.
Pero kung hindi aksidenteng nag-book si Celine sa kotse ko nang gabing iyon, gaano pa katagal?
Anim na buwan?
Isang taon?
Hanggang manganak siya?
Hanggang maibenta nila ang condo?
Hanggang iharap sa akin ni Adrian ang mga papeles at sabihing matagal na naman kaming hindi masaya?
Baka naniwala pa ako na biglaan.
Baka sinisi ko ang sarili ko.
Baka inisip kong kulang ako bilang asawa.
Pero narinig ko mismo.
Nakita ko mismo.
At higit sa lahat, nakita ko ang pera.
Hindi ako iniwan dahil hindi ako sapat.
Niloko ako dahil pinili niyang magsinungaling.
Iyon ang responsibilidad niya.
Ang responsibilidad ko ay kung ano ang gagawin ko pagkatapos kong malaman.
Tumunog ang app.
New booking.
Pickup dalawang kanto mula sa akin.
Tinanggap ko.
Bago ako umandar, may pumasok na message mula kay Papa.
“Anak, nakalakad ako 1 km today. Sabi ng therapist pwede na raw ako magmayabang.”
Napatawa ako.
Nag-reply ako:
“500 meters lang kahapon, Pa. Huwag fake news.”
Sumagot agad:
“Respect your elders.”
Napailing ako.
Pinindot ko ang navigation.
Umandar ang kotse.
Wala nang cake sa likod.
Wala nang babaeng may dalang anniversary gift.
Wala nang boses ng asawa kong nagsisinungaling sa speaker.
Ako lang.
Ang kalsada.
At ang susunod na destinasyon.
Dati, nagmamaneho ako sa gabi dahil kailangan kong kumita nang hindi umaasa sa asawa ko.
Ngayon, paminsan-minsan akong nagmamaneho dahil gusto ko.
Malaking pagkakaiba iyon.
Dahil sa gabing aksidenteng sumakay sa kotse ko ang babae ng asawa ko, akala ko ang pinakamasakit na nalaman ko ay may ibang babaeng nakatira sa condo na binabayaran mula sa perang para sana sa pamilya namin.
Hindi pala.
Ang pinakamasakit ay malaman kung gaano katagal akong nagsakripisyo para sa isang taong lihim nang gumagawa ng buhay na wala ako.
Pero may isa ring bagay na hindi niya napagplanuhan.
Habang abala siyang gumawa ng ibang buhay—
natuto rin pala akong kumita nang mag-isa.
Magdesisyon nang mag-isa.
Magmaneho pauwi nang mag-isa.
At magsimula ulit nang hindi naghihintay na may lalaking magsabing siya ang bahala.
Sa unang gabing sumakay si Celine sa kotse ko, ako ang naghatid sa kanya papunta sa asawa ko.
Hindi ko alam na kasabay noon, inihahatid din pala ako ng gabing iyon sa dulo ng marriage namin.
Masakit ang biyahe.
Mahal ang pamasahe.
At napakarami kong nawala.
Pero nang makarating ako sa dulo, isang bagay ang malinaw:
HINDI KO NA KAILANGANG MAGHINTAY SA ISANG LALAKING DALAWANG TAON NANG PAPUNTA SA IBANG DIREKSIYON.
Dahil ngayon, ako na ang may hawak ng manibela.
At ako na rin ang pipili kung saan ako susunod na pupunta.
WAKAS