Biglang kinabahan si Mang Narding. Napatayo siya agad at mabilis na pinunasan ang kanyang mga kamay sa pantalon, habang bahagyang itinago ni Aling Pacing ang plastic container ng pancit sa likod niya, wari’y nahihiya sa karangyaan ng lalaking nasa harap nila.
“Magandang araw po, sir… May problema po ba sa pwesto namin? Lilipat na lang po kami kung bawal dito—” paumanhin ni Mang Narding.
Ngunit bago pa matapos ang matanda, huminto ang lalaki, ngumiti nang buong init, at dahan-dahang yumuko.
“Wala pong problema, tatay,” malumanay nitong sagot. “Nais ko lang sanang magtanong… pwede bang makihingi kahit isang platitong pancit? Matagal-tagal na rin po kasi mula noong huling nakakain ako ng lutong-bahay na kasing bango niyan.”
Napatulala silang tatlo.
Kasunod noon ay bumaba rin ng kotse si Brian kasama ang kanyang ina. Lumapit sila na may dalang mga disposable paper plates at mga baso na galing sa likod ng kanilang sasakyan.
“Dad, ikaw talaga…” natatawang sabi ni Brian bago humarap kay Joy. “Joy, congrats nga pala. Sobrang deserve mo ’yung Magna Cum Laude. Palagi kitang nakikitang nag-aaral sa library kahit madaling-araw na.”
Si Don Roberto—ang ama ni Brian—ay walang alinlangang umupo nang de-kwatro sa gilid ng banig, kahit pa marumihan ang libu-libong halaga ng kanyang designer slacks. Nang mapansin ito ng ibang mga magulang at estudyanteng naglalakad papunta sa kani-kanilang mga magagarang kotse, marami ang napatigil at napaawang ang bibig sa gulat. Ang isa sa pinakamalaking donor at may-ari ng mga kumpanya sa lungsod, nakaupo sa damuhan at kumakain gamit ang plastic na tinidor.
Inabutan ni Aling Pacing si Don Roberto ng isang punong plato ng pancit at isang basong gulaman. Pagkasubo ng negosyante, saglit siyang pumikit at napabuntong-hininga.
“Napakasarap,” bulong ni Don Roberto. “Pinaalala nito sa akin ang nanay ko. Bago ako naging ganito, Mang Narding, kargador ako sa pantalan. Noong nakapasa ako sa college scholarship noon, pancit habhab lang din sa dahon ng saging ang pinagsaluhan namin sa bangketa. Sa totoo lang, kahit saang five-star buffet sa Maynila, walang makakatumbas sa lasa ng pagkaing pinaghirapan at inihanda nang may buong puso.”
Napaluha si Aling Pacing sa sinabi ng ginoo, habang si Joy naman ay tahimik na nakahawak sa braso ng kanyang ama. Ang kaninang hiya at pangamba ay napalitan ng malalim na dignidad at kagalakan.
Hindi nagtagal, naglabas si Brian ng mga imported na cake, roast beef, at pastries mula sa trunk ng kanilang sasakyan at inilatag din sa banig upang pagsaluhan nilang lahat. Ang simpleng piknik sa damuhan ay naging isang maliit ngunit masaganang salu-salo. Ilan pang mga kaklase ni Joy na nakakita sa tagpong iyon ay naglapitan din, nag-abot ng pagbati, at nakitawa sa lilim ng puno.
Bago magpaalam ang pamilya ni Brian, tumayo si Don Roberto at humarap kay Joy. May inilabas siyang calling card mula sa kanyang bulsa at iniabot ito sa dalaga.
“Joy, matagal ka nang binabantayan ng Dean ninyo dahil sa talino mo, pero ngayon ko napatunayan na mas kahanga-hanga ang iyong pagpapakumbaba at pagpapahalaga sa pamilya,” seryosong pahayag ni Don Roberto. “Sa Lunes, pumunta ka sa opisina ko sa Makati. May management trainee position na nakalaan para sa iyo sa aming finance division—may magandang pasahod, buong benepisyo, at pondo para sa pagpapagamot at pensyon ng mga magulang mo.”
Nanginig ang mga kamay ni Joy habang tinatanggap ang card. Niyakap niya nang mahigpit ang kanyang mga magulang habang pumapatak ang mga luha sa kanyang pisngi.
“Maraming, maraming salamat po, sir…” basag ang tinig ni Mang Narding habang mahigpit na nakikipagkamay.
“Walang anuman, Mang Narding,” sagot ni Don Roberto sabay tapik sa balikat ng matanda. “Hindi diploma o mamahaling restaurant ang tunay na sukatan ng tagumpay—kundi ang tibay ng pamilyang handang magtiis at magmahalan sa gitna ng hirap. Kayo ang tunay na mayaman ngayong araw.”
Habang papalubog ang araw sa San Lorenzo University, sumakay ang mag-anak sa lumang tricycle ni Mang Narding. Walang mamahaling buffet, walang marangyang bulaklak, ngunit pauwi sila na puno ng pag-asa, dangal, at isang kinabukasang binuo mula sa pagmamahal sa ibabaw ng simpleng banig.