PART 3
“Bakit?” mahinahon kong tanong.
“Anong hitsura ng bahay na ito?!”
“Kumusta ang biyahe mo pauwi?” balik-tanong ko.
“Huwag mong ibahin ang usapan! Bakit hindi ka naglaba? Wala na akong malinis na polo para bukas! At bakit walang nakahaing hapunan?”
Tumingin ako nang diretso sa mga mata niya.
“Akala ko ba buong araw akong nagpapakasarap sa bahay?”
Natigilan siya. “Ano?”
“Sinubukan ko lang gawin ngayong araw ang sinabi mo kagabi. Nagpahinga ako at inalagaan ko lang ang anak natin.”
Namula ang mukha ni Marco sa inis.
“Pinaglalaruan mo ba ako, Camille? Nagtatrabaho ako buong araw para buhayin kayo!”
“Hindi kita pinaglalaruan, Marco.”
Inilapag ko nang dahan-dahan si Mia sa kanyang playpen sa sala.
Kinuha ko ang cellphone ko at ang 1 pirasong papel sa ibabaw ng cabinet.
“Pero may mga bagay akong gustong ipakita sa iyo bago ka ulit magsalita.”
Iniharap ko sa kanya ang screen ng cellphone ko.
Una kong ipinakita ang screenshot ng resibo ng ₱680 niyang hapunan kagabi sa lobby ng condominium, pati na ang ₱450, ₱540, at ₱620 niyang mga order noong mga nakaraang araw.
Nanlaki ang mga mata ni Marco.
Sunod kong ipinakita ang screenshot ng usapan nila ni Aling Linda kung saan tinawag nila akong tamad.
At panghuli, ipinakita ko ang mensahe nila ni Carlo tungkol sa pagbibisikleta nila sa Sabado nang alas-5 ng umaga.
Unti-unting nawala ang kulay sa mukha ni Marco.
“Bakit mo pinakialaman ang cellphone ko?!” sigaw niya, pilit pinagtatakpan ang pagkapahiya.
“Hindi ko sinasadyang makita iyan kagabi habang pinapatulog ko ang anak mo,” malamig kong sagot.
“Sinumbatan mo ako sa ₱49 na sinangag habang gumagastos ka ng higit ₱2,200 sa loob ng 1 linggo para sa sarili mong pagkain.”
Napalunok siya at hindi agad nakapagsalita.
Inilapag ko sa mesa ang papel na hawak ko.
“At para malinaw tayo, inilipat ko na ang ₱195,000 nating ipon sa joint time-deposit account natin. Hindi iyon magagalaw nang walang pirma nating dalawa.”
Kinuha niya ang papel at binasa ang nakasulat doon.
“Bakit mo ginawa ito? Wala ka bang tiwala sa akin?”
“May tiwala ako sa sarili ko bilang ina ni Mia, Marco. Pero hindi ko hahayaang maubos ang ipon para sa anak natin habang iniisip mong wala akong ambag sa bahay na ito.”
Biglang tumunog ang cellphone ni Marco sa ibabaw ng mesa.
Nakita ko sa screen ang pangalan ng tumatawag: Mama.
Sinagot ni Marco ang tawag at naka-loudspeaker ito dahil sa pagkataranta niya.
“Marco, anak, nandiyan na ba ang asawa mo? Sabihan mo siyang magpadala ng ₱15,000 bukas sa kapatid mo. Kulang daw pambayad sa tuition ng mga pamangkin mo.”
Napatigil si Marco at napatingin sa akin.
Hindi siya nakasagot sa ina niya.
Lumapit ako nang kaunti sa telepono at nagsalita nang malinaw.
“Magandang gabi po, Mama. Si Camille po ito.”
Natahimik ang kabilang linya.
“Pasensya na po kayo, pero wala pong maipapadalang ₱15,000 si Marco bukas. Ang ipon po namin ay nakalaan para sa pangangailangan at kinabukasan ng 4 na buwang gulang naming anak na si Mia.”
“Aba, at bakit ikaw ang nagdedesisyon? Pera ng anak ko iyan!” sagot ni Aling Linda sa kabilang linya.
“May bahagi po ako sa ipon na iyan mula sa dati kong trabaho, Mama. At mula bukas, magsisimula na akong mag-apply ulit sa dati kong kompanya para makabalik sa trabaho.”
Pinatay ni Aling Linda ang tawag nang walang paalam.
Tahimik ang buong sala.
Tanging ang mahinang paghinga ni Mia sa playpen ang maririnig.
Umupo si Marco sa silya at napahawak sa kanyang noo.
“Camille, makinig ka muna…” mahina niyang sabi.
“Makinig saan, Marco? Sa pagtawag mo sa aking tamad? O sa pagsisinungaling mo na nagtitipid tayo habang kumakain ka nang masarap sa ibaba?”
Huminga ako nang malalim.
“Hindi ako katulong sa pamamahay na ito. Asawa mo ako at ina ako ng anak mo. Kung tingin mo ay madali lang ang ginagawa ko rito, maghati tayo nang patas.”
Tinuro ko ang laundry basket sa banyo.
“Simula ngayong gabi, ikaw ang maglalaba ng sarili mong mga damit. Ikaw ang magluluto ng sarili mong hapunan kung ayaw mo ng luto ko. At sa Sabado, hindi ka sasama sa Antipolo dahil ikaw ang magbabantay kay Mia habang inaasikaso ko ang mga dokumento ko para sa pagbabalik-trabaho.”
“Camille, hindi ko alam kung paano…”
“Matututo ka, Marco. Gaya ng pagkatuto kong magpuyat nang 21 oras araw-araw nang walang tulong mula kaninuman.”
Kinabukasan, Sabado, alas-5 ng umaga, tumunog ang alarm ng cellphone ni Marco.
Pinatay niya ito.
Hindi siya nagbihis ng pang-bisikleta.
Nagpadala siya ng mensahe kay Carlo na hindi na siya makakasama.
Pagsapit ng alas-8 ng umaga, iniwan ko si Mia sa pangangalaga niya habang lumabas ako para kunin ang clearance at medical records ko para sa trabaho.
Pagbalik ko nang alas-1 ng hapon, naabutan ko si Marco sa sala.
Magulo ang buhok niya, basa ng pawis ang suot niyang kamiseta, at halatang pagod na pagod habang pinapatulog si Mia sa balikat niya.
Nakahain sa mesa ang niluto niyang itlog at kanin.
Nang makita niya ako, agad siyang tumingin sa akin nang may pagpapakumbaba.
“Camille… pasensya na.”
Hindi ako agad sumagot at ibinaba ko ang bag ko.
“Hindi ko alam na ganito pala kahirap. 4 na oras lang akong nag-alaga nang mag-isa, hindi na ako nakakain nang maayos at hindi na ako nakaligo.”
“Iyan ang ginagawa ko araw-araw sa loob ng 4 na buwan, Marco.”
Tumango siya at tumingin sa sahig.
“Mali ako. Nakinig ako sa mga sinasabi ni Mama at naging makasarili ako. Patawarin mo ako sa lahat ng masasakit na salitang binitiwan ko.”
Lumapit ako at kinuha si Mia mula sa kanya para mailapag sa kuna.
“Hindi sapat ang salita lang, Marco. Kailangan ko ng katuwang, hindi ng isa pang taong aalagaan at susumbatan ako.”
“Naiintindihan ko. Simula ngayon, maghahati tayo sa lahat ng gawaing-bahay at sa pag-aalaga kay Mia. At kukuha tayo ng mapagkakatiwalaang yaya kapag nakabalik ka na sa trabaho mo.”
Makalipas ang 3 linggo, opisyal akong nakabalik bilang senior finance analyst sa Ortigas.
Sa tulong ng maayos naming kasunduan at tamang hatian sa oras, naging maayos ang takbo ng pamilya namin.
Hindi na kailanman inulit ni Marco ang panunumbat sa akin.
At natutunan niya na ang trabaho sa loob ng tahanan ay hindi kailanman libre at hindi kailanman madali.