Napaatras ako ng dalawang hakbang. Halos mabilaukan ako sa sarili kong laway. “S-sino ka? Nasaan si Donya Rosalinda? Bakit ikaw ang naririto?”
Bumuntong-hininga ang dalaga at marahang tumayo mula sa kama. Iniayos niya ang kanyang marangyang bistida bago humarap sa akin nang may buong katapatan.
“Ako si Celestine,” mahinang wika niya, ang boses ay malumanay ngunit may diin. “Ako ang nag-iisang apo ni Donya Rosalinda.”
Napakunot ang aking noo, gulong-gulo ang isip. “Apo? Pero ang kontrata… ang kasal… ang pangalan sa dokumento—”
“Ang tunay kong lola ay pumanaw dalawang buwan na ang nakalilipas dahil sa malubhang karamdaman,” pagtatapat ni Celestine habang nangingilid ang luha sa kanyang mga mata. “Ngunit bago siya mawala, nalaman namin ang maitim na balak ng kanyang mga sakim na kapatid at pamangkin. Ayon sa testamento ng lolo at lola ko, ang buong imperyo at lahat ng ari-arian ay mapupunta lamang sa akin sa oras na makasal ako sa isang lalaking may tapat at busilak na puso bago sumapit ang aking ika-dalawampu’t apat na kaarawan. Kung hindi, mapapasakamay ito ng mga kamag-anak naming walang inatupag kundi ubusin ang aming yaman sa sugal at bisyo.”
Napahawak ako sa aking sentido. “Pero bakit ako? Bakit ang lola mo ang nakipagkasundo sa akin?”
Ngumiti nang bahagya si Celestine, isang mapait na ngiti. “Bago pumanaw si Lola, inutusan niya ang aming mga pinagkakatiwalaang abogado na maghanap ng taong hindi mabibili ng pera ngunit handang magsakripisyo para sa pamilya. Sinubaybayan ka namin, Mateo. Nakita namin kung paano mo binuhat ang lahat ng utang ng pamilya mo. Nakita namin kung paano ka magsumikap kahit itinuturing ka nilang basahan. At higit sa lahat, nang ialok sa iyo ang kasunduan, pumayag kang ibenta ang sarili mong kalayaan at harapin ang kahihiyan mapalaya lamang sila sa utang.”
Humakbang siya palapit sa akin. “Ginamit ng mga abogado ang pangalan at lagda ni Lola habang itinatago ang kanyang pagpanaw, upang hindi magduda ang mga tiyuhin ko. Ang pinakasalan mo sa batas, Mateo… ay ako. Legal ang ating kasal, at ang pangalan ko ang nakatala sa ilalim ng buong basbas ng pamilya.”
Nanatili akong tulala. Ang akala kong impiyerno na papasukin ko ay isa palang pagsubok ng tadhana.
“Kaya huwag kang matakot, Mateo,” dagdag ni Celestine habang hawak ang aking nanginginig na mga kamay. “Wala kang dapat alagaang matanda. Ang kailangan ko ay isang tunay na katuwang—isang taong mapagkakatiwalaan ko sa gitna ng mga buwitreng nakapaligid sa akin. Binayaran na namin nang buo ang utang ng pamilya mo kaninang umaga. Malinis na ang pangalan mo. Ngunit mula sa gabing ito, ikaw na ang kabiyak ng tagapagmana ng pamilya Valderama.”
Nang gabing iyon, hindi naging mag-asawa sa laman ang turingan namin, kundi dalawang magkaibang taong pinagtagpo ng kani-kanilang sugat. Nag-usap kami hanggang madaling-araw, nagbahagi ng mga pangarap, at binuo ang aming plano.
Makalipas ang tatlong buwan, dumating ang araw ng pagbasa ng pampublikong testamento.
Sa malaking bulwagan ng mansyon, nagtipon ang mga sakim na kamag-anak ni Celestine, kasama ang aking pamilya na sapilitang sumama upang magmakaawa ng limos matapos nilang mabalitaan na napakalaking halaga pala ng ibinayad sa kanilang mga utang.
Nang pumasok ako sa bulwagan, suot ang isang mamahaling kasuotang pormal, nanlaki ang mga mata ng aking ama at mga kapatid.
“M-Mateo?” utal na sabi ng aking ama, bahagyang nanginginig. “Anak… ikaw ba ’yan? Nasaan ang matandang asawa mo? Nandito kami para magpasalamat… at baka naman puwede mo kaming tulungan muli—”
Bago pa matapos ang aking ama, bumukas ang pinto sa likod ko at pumasok si Celestine, nagniningning sa kanyang kagandahan at kapangyarihan bilang bagong pinuno ng kumpanya. Lumapit siya sa akin, kumapit sa aking braso, at hinalikan ako sa pisngi sa harap ng lahat.
Nalaglag ang panga ng aking mga kapatid. Halos himatayin ang aking ama sa hiya at pagkabigla nang basahin ng punong abogado ang testamento: lahat ng kapangyarihan at kalahati ng ari-arian ng pamilya Valderama ay opisyal nang ipinagkaloob kay Mateo bilang legal na asawa ni Celestine.
Tumingin ako sa aking ama, ina, at mga kapatid—mga taong nagtapon sa akin at lumait sa aking pagkatao nang wala akong maibigay sa kanila.
“Binayaran ko ang inyong mga utang bilang huling tungkulin ko bilang inyong anak,” malamig ngunit payapa kong wika sa kanila. “Ngunit gaya ng sinabi ninyo noong gabing itinaboy ninyo ako: wala na akong mukhang ihaharap sa inyo, at wala na rin kayong karapatang humarap pa sa akin kailanman.”
Ipinag-utos ng mga bantay na palabasin ang aking pamilya at ang mga sakim na kamag-anak ni Celestine mula sa mansyon. Walang nagawa ang aking ama kundi umiyak sa panghihinayang habang kinakaladkad sila palabas.
Sa paglipas ng mga taon, ang kasunduang nagsimula sa isang kontrata ay nauwi sa isang wagas at tapat na pag-ibig. Natutunan naming mahalin at protektahan ang isa’t isa ni Celestine. Ang lalaking minsang itinapon at tinawag na walang kuwenta ay naging haligi ng isang masayang pamilya—patunay na kung minsan, ang pinakamalaking sakripisyo ang siyang nagdadala sa pinakamatamis na gantimpala ng buhay.